Kocaeli Büyükşehir Belediye Başkanı İBRAHİM KARAOSMANOĞLU ile Samimi Bir Röportaj

Kocaeli Büyükşehir Belediye Başkanı İBRAHİM KARAOSMANOĞLU ile Samimi Bir Röportaj

“Kocaeli’de Bugünkü Gözalıcı Tablo Kentsel Dönüşüm İle Birlikte Oluştu”

Başkan Karaosmanoğlu, “Kocaeli sürekli göç alan bir kent. Türkiye’de nüfus yoğunluğu baz alındığında kentimiz en ön sıralarda bulunmakta. Bu nedenle konut ihtiyacına hem özel girişim, hem de devlet tarafından cevap veriliyor. Biz de KENTKONUT olarak vatandaşlarımız için ihtiyaca göre konutlar üretiyoruz.”  Kocaeli Büyükşehir Belediye Başkanı Sayın İbrahim Karaosmanoğlu’na sorularımıza verdiği cevapları virgülüne dokunmadan siz değerli okurlarımızla paylaşıyoruz.

 

Sayın Başkan kendinizi tanıtır mısınız?

1952 yılı Kocaeli Başiskele Yuvacık doğumluyum… 1977 yılında Marmara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi’nden mezun oldum. 1978-1989 yılları arasında Kırıkkale Lisesi, İzmit Endüstri Meslek Lisesi ve İzmit Ortaokulu´nda öğretmen ve yönetici olarak görev aldım. 1989-99 yılları arasında İzmit´te 10 yıl Yuvacık Belediye Başkanlığı yaptım. Ak Parti´nin kuruluşunda Genel Başkan Recep Tayyip Erdoğan ile birlikte aktif olarak görev aldım. Ak Parti Kocaeli Teşkilatında kurucu İl Başkan Yardımcılığı ve İl Başkanlığı görevlerinde bulundum. Daha sonra Başbakan Danışmanı olarak Ankara´da görev yaptım. COPPEM-Avrupa-Akdeniz İşbirliği Komitesi asli üyesiyim. UCLG-MEWA Dünya Konseyi Üyesi olmakla beraber aynı organizasyonda üç farklı komitede başkan ve yönetim kurulu üyelikleri görevlerini de yürütüyorum. Kırgızistan Cumhuriyetinin köklü üniversitelerinden Mahmud Kaşgarî Bars-kanî Doğu Üniversitesi tarafından tarafıma “Fahri profesörlük” ünvanı verildi. Birçok sivil toplum kuruluşu, ulusal ve uluslararası yayın organı tarafından çeşitli kez “Yılın Büyükşehir Belediye Başkanı” seçildim ve birçok kez “kent ödülüne” layık görüldük. Türk-Macar”dostluğunun geliştirilmesi ve Macar tarihinin önemli ismi “Kral Thököly İmre” anısının Kocaeli’ de yaşatılması maksadıyla, göstermiş olduğum katkılardan ötürü; Macaristan Devleti tarafından Devlet Liyakat Nişanı ile ödüllendirildim. Halen Türk Dünyası Belediyeler Birliği Başkanlık görevini yürütüyorum. Evli ve 5 çocuk babasıyım.

Sayın Başkan, kentsel dönüşüm konusunda düşüncelerinizi alabilir miyiz?

Kentsel dönüşüm; insan ölçekli ve çağın şartlarına ve ihtiyaçlarına uygun kent dokusunun ve yaşam standartlarının bulunduğu kentlerin yeniden kurulmasıdır. İşte bu tanımlama göreve geldiğimizde tam da Kocaeli’nin ihtiyacı olduğu şeydi. Çünkü biz depremin izleri halen silinmemiş, çarpık kentleşmenin sarmaladığı ve boğduğu bir kenti yıkıklarıyla birlikte teslim aldık. Kenti yeniden imar etmek büyük bir sorumluluk ve disiplin gerektiriyordu. Bu yüzden işe planlama ile başladık. Kentin yüzündeki o somurtan ifadeyi değiştirmek için ciddi bir kentleşmeye ihtiyaç vardı. Bu da ancak dönüşümle mümkündü. Planlamayla birlikte kentin nasıl bir çehre kazanacağı da şekillenmişti. Bugünkü göz alıcı tablo ise kentsel dönüşüm hamlemizle birlikte oluşmaya başladı. Ambulansın dahi girmekte zorlandığı kentin göbeğindeki sokaklara öncelikli müdahale etmemiz gerekiyordu. Özellikle İzmit ile Umuttepe arasındaki yol, hastane ve üniversiteye varış güzergahı olduğu ve hayati önem taşıdığı için kentsel dönüşüm atağımızın ilk durağı oldu. Kamulaştırmanın ardından hem güzergah duble yola dönüştü, hem de kentin eksik olan kuzey-güney yönlü ulaşım ağı da gelişmiş oldu. Kent Konut ve TOKİ ile yaptığımız onbinlerce konutla birlikte Kocaeli’nde sosyal yaşam kavramı ortaya çıktı. Çünkü yapılaşmayı klasik konut anlayışının ötesine taşımıştık. İnsanların sadece eve değil, sosyal yaşama da kavuştuğu konutlar inşa ettik. Sahiller, parklar, mesire alanları, ağaçlandırma çalışmaları kentin düzenli, planlı ve daha yaşanılır bir çehreye kavuşmasını sağladı. Kentsel dönüşümde ısrar etmeseydik, bu süreçte yaşadığımız sıkıntılara baş eğseydik bugünkü yüzümüzü güldüren tabloyu asla göremezdik.

Ülkemizde bazı belediyelere kayyum atanması sonrasında, size de yeni bir görev verildi. Diyarbakır Belediyesi ve Mardin’in 4 ilçesine danışman olarak görevlendirildiniz. Hatta Gebze Belediye Başkanı Sayın Adnan Köşker de Silvan’da danışmanlık yapacak. Yeni göreviniz ile ilgili neler söyleyeceksiniz? Kocaeli projelerini Diyarbakır’a ve Mardin’e taşıyacak mısınız?

2004 yılında İstanbul ile beraber büyükşehir statüsüne girdikten sonra Kocaeli’de hayata geçirdiğimiz hizmetlerle ülkeye örnek olduk. Pilot bölge olarak ilimizden alınan başarılı sonuç Büyükşehir yasasının diğer büyükşehirlerde de uygulanmasının önünü açtı. Şimdi de Kocaeli’ndeki tecrübelerimizi aktarabilmek için İçişleri Bakanlığı tarafından ilk önce Diyarbakır daha sonra Mardin’in 4 ilçesine danışman olarak görevlendirildik. Bu bölgelerin eski günlerine dönmesi için çeşitli projeler ürettik, üreteceğiz. Ayrıca Belediye bünyemizde görev alan yöneticilerimizden bazıları Diyarbakır Büyükşehir Belediyesi’nde görev almaya başladı. Bu doğrultuda Diyarbakır ve Mardin’e hizmetlerimiz sürecek.

Kentsel dönüşümden yararlanacak yapı sayısı ne kadar?..

Bakanlar Kurulu kararı ile onaylanan Kentsel Dönüşüm ve Gelişim Alanı 1293,71 hektar. Bu kapsamda söz konusu alanda kentsel dönüşüm ve konut projeleri hayata geçirilmesi planlanmakta. Özellikle bünyemizde hayata geçirilen modern ve her kesime uygun konutlar ile özel girişimcinin de önünü açmış olduk. Konut hamleleri ilerleyen, büyüyen Kocaeli ile ivme kazanacaktır. Son yıllarda Kocaeli konut piyasasında önemli gelişmeler var. Çok miktarda lüks konut yapılıyor.

Tüm bunlar arz ve talep üzerine mi gerçekleşiyor?

Kocaeli sürekli göç alan bir kent. Türkiye’de nüfus yoğunluğu baz alındığında kentimiz en ön sıralarda bulunmakta. Bu nedenle konut ihtiyacına hem özel girişim, hem de devlet tarafından cevap veriliyor. Biz de KENT-KONUT olarak vatandaşlarımız için ihtiyaca göre konutlar üretiyoruz.

Yine Kocaeli’ne dönelim isterseniz… İl genelinde otopark sıkıntısı yaşanmaması için 1 daireye 1 otopark zorunluluğu ve yeni teşvikler içeren köklü çözümler getirdiniz. Bu konuda neler söyleyeceksiniz?

Nüfus ve araç sayısının artışı ile dünya ile birlikte ülkemizde de ihtiyaç duyulan otopark hizmeti kapsamında, Kocaeli Büyükşehir Belediyesi olarak önemli projeleri bir bir hayata geçirdik. Her yıl ortalama 11 bin aracın Kocaeli’deki trafiğe dahil olmasını dikkate alarak harekete geçtik. Ülke genelinde uygulanmakta olan 3 konut için istenen 1 otoparkın bedele dönüştürmesini kaldırarak, 1 konuta 1 otopark zorunluluğu getirdik. Kocaeli’de inşaatına başlanılan binaların altında veya bahçesinde otopark yerinin ayrılması zorunlu hale getirildi. İlk 4 ayda 2 Bin 140 aracın sokaklara park edilmesinin önüne geçilerek uygulama olumlu sonuç vermiş, parsel içinde ayrılan otoparklarda %30 artış olmuştur.

Kocaeli Büyükşehir Belediyesi’nin Nisan ayında alınan Meclis kararı ile onaylanan yeni Otopark İlke ve Esasları aylardır Kocaeli genelinde uygulanmaktadır. Bu esaslara göre; 500 metrekareden küçük parsellerde 2 daireye 1 otopark, 500 metrekareden büyük parsellerde 1 daireye 1 otopark zorunluluğu getirdik. Dubleks, tripleks gibi lüks konutlarda ise her daireye 2 otopark yeri gösterilmesi zorunlu oldu. Yapılan düzenleme ile ayrıca bodrum katların otopark amaçlı kullanımını yaygınlaştıracak teşvikler yaptık.

17 Ağustos depreminden sonra, tekrar bu tür üzücü olaylara meydan vermemek için Büyükşehir Belediyesi olarak ne gibi tedbirler alıyorsunuz?

17 Ağustos 1999 Marmara Depremi’nde büyük yaralar alan Kocaeli, 17 yılda deprem bilinci oluşması ve depremle ilgili önlemlerin alınması noktasında büyük yol kat etti. Yaşanan deprem felaketi sonrası eksiklikleri tespit eden Kocaeli Büyükşehir Belediyesi olarak, depremle yaşama bilinciyle çalışmalar yürüterek yeni bir kent inşa ettik. 17 Ağustos 1999 Marmara Depremi’nin ardından Kocaeli’nin geleceğe güvenle bakabilmesi için kentin tamamı, nazım imar planlarıyla karış karış planlandı.

Kocaeli Büyükşehir olarak kaçak yapılaşma ile etkili bir mücadele için Kocaeli Uydu Takip Sistemi (KUTAS) projesini devreye sokarak kenti uydudan takip edilir hale getirdik. Depremde hasar gören ömrünü doldurmuş altyapıyı tümüyle yeniledik. 10 bin kilometreye yakın altyapı yatırımı gerçekleştirdik. Dereleri ıslah ederek modern alanlar oluşturduk. Dar, bozuk yollardan, çarpık yapılaşmaya, kimsenin adım atamadığı sahillerden atıl arazilere kadar Kocaeli genelindeki düzensiz ve plansız her noktayı kentsel dönüşüm kapsamına aldık.

Yapılaşmanın kötü olduğu yerlerde depreme dayanıklı, modern konutlar ürettik. İlçe belediyelerinin farklı zeminlerine konuşlandırdığımız 27 adet Deprem kayıt istasyonları ve Sismolojik İzleme Merkezi’nde kurulu bulanan büyük televizyon ekranları ve uluslararası kullanılan gelişmiş yazılım programlarıyla yerel ve ulusal deprem aktivitelerini izleyebiliyoruz. İlimizdeki en küçük deprem hareketlerini dahi takip ederek depremlerin yerleşim alanlarına etkisini ölçüyoruz. Yapılan ölçümlerle stratejik öneme sahip binaların deprem riskleri ile Kocaeli deprem tehlike haritası mikro ölçekte güncelleniyor.

Kocaeli halkına en güzel, en kaliteli ve en hızlı şekilde hizmet etme idealiyle çıktığımız bu yolda depreme yönelik yaptığımız çalışmalar neticesinde Birleşmiş Kentler ve Yerel Yönetimler Birliği (UCLG), Metropolis ve Çin’in Guangzhou kenti tarafından ilk kez düzenlenen Uluslararası Kentsel Yenilik Ödülü’ne layık görüldük. İlk kez verilen ödül Birleşmiş Kentler ve Yerel Yönetimler Birliği (UCLG) ve Metropolis Oscar’ı olarak nitelendiriliyor.

Sayın Başkan, Kocaeli genelinde kentin çehresini değiştirecek ne gibi çalışmalar yaptınız / yapacaksınız?

1999 Marmara depreminde maddi ve manevi olarak ağır kayıplara uğramış olan Kocaeli’nde; halkımızın ekonomik ve sosyal durumlarının iyi olmadığını da dikkate alarak, Erenler-Cedit Mahallesi’nden başlayarak Kentsel Dönüşüm ve Gelişim Projesi başlattık. Kentimizdeki mevcut yapıları tek tek kontrol ettik. Burada kentsel dönüşüm yapmaya mecburduk. İnsanlarımıza bu çağın şartlarına uygun yaşayabilecekleri, insanca huzurlu bir hayat sürecekleri mekânlar tesis etmek adına bu dönüşümü başlattık. Ve çok önemli mesafeler kat ettik. Kentsel dönüşüm alanımızdaki; depreme dayanıksız, mimarî ve statik açıdan yetersiz, kaçak ve ruhsatsız binaları, birbirine çok yakın veya bitişik, aşırı yıpranmış, eskimiş, bakıma, onarıma muhtaç binaları dar ve dik sokaklardan dolayı yangın riski olan itfaiye aracının dahi giremediği, güneş görmeyen altyapısı yetersiz, ulaşımı elverişsiz, yeşil ve sosyal donatı alanlarından mahrum sağlıksız yapıları; hızlı bir şekilde dönüştürdük.

Kocaeli’ni gecekondu görüntüsünden kurtarmak için kolları sıvayan ekibimizle birlikte, yıllardır bir kangren halinde olan ve geçmiş dönemlerde de yapılması gündeme geldiği halde cesaret edilemeyen Kentsel Dönüşüm Projesi’nin birinci etabını 3 Şubat 2006’da ilk tapuyu vatandaştan alarak başlattık. Bu proje, gönül rızası kazanılarak gerçekleştirildi. Hatta hemşehrilerimiz gecekondularını, davul zurna eşliğinde kendi elleriyle yıktı. Bunun ardından Kentsel Dönüşüm Projesi çok kısa bir sürede başarıya ulaştı. Diğer yandan Kocaeli Üniversitesi Umuttepe Kampusu’na ulaşım imkânı neredeyse yoktu. Kentsel dönüşüm çalışmasıyla aynı zamanda ulaşım arterlerinde de büyük bir yatırıma giriştik ve Umuttepe Yolu’ nu çok kısa bir sürede hizmete açtık.

Gebze Tatlıkuyu vadisinde 450 bin metrekarelik alanda ülkemizin en büyük parklarından birini hayata geçirdik. Vadesi dolmuş olan SEKA Kâğıt Fabrikası’nın alanını Sayın Cumhurbaşkanımızdan ki o dönem Başbakanımızdı; talep ederek, ülkemizin en büyük endüstriyel dönüşümlerinden birini gerçekleştirdik ve SEKAPARK’ı kurduk. Şimdi kentsel dönüşüm alanlarımızda hemşehrilerimizin huzur içinde yaşadıkları mükemmel konutlar yükseliyor. İnsanlarımızın hayatlarında yeni bir başlangıç oldu.

Açtığımız bu yeni yaşam alanlarında hemşehrilerimizi sadece ev sahibi yapmakla kalmadık, onlara sosyal bir çevre de sunduk. Ancak bu çalışmalarda dikkat etmemiz gereken bir husus da vardı… Özellikle hızla gelişen iletişim imkânları ve Batı tarzı yaşam kalıplarının hayatımızda daha fazla yer bulmasıyla birlikte kentlerimiz de bundan etkilenmeye ve benzeşmeye başladı. Yerel değerlerin göz ardı edildiği yapılar şehirlerimizi işgal etmeye başladı. Biz bu yanlışa düşmemek için özgün projeler üzerinde çalışmalara başladık. Kocaeli sivil mimarisine yönelik akademik çalışmaların yanı sıra tarihi verilerden de yararlandık. Yeşil alanları gayet geniş olarak kullandık. Dairelerimizi birbirlerinin ışığını kesmeyecek şekilde tasarlamaya gayret gösterdik. Halen yeni yasal düzenlemeler çerçevesinde projelerimiz devam ediyor. Çünkü biliyoruz ki, Kocaelili her şeyin en güzeline lâyıktır…

Yeni yapılaşma alanları açtınız mı?

Büyükşehir Belediyesi iştiraklerinden Kent Konut olarak düzenli kentleşmeyi sağlamak, çarpık kentleşmenin önüne geçmek, çağdaş bir kentsel dönüşüm yapmak, artan nüfusun getirdiği sosyal donatı eksikliğini gidermek konut, sanayi ve ticaret alanı ihtiyacını karşılamak amacıyla projeler yaptık. Tarihsel dokuyu koruyarak, şehrin eskiyen yüzünü yeniledik. Bu amaçla Kocaeli halkı için planlı, alt yapısı tamamlanmış, yeşil alanlar ve sosyal donatılar ile zenginleştirilmiş yaşam alanları ürettik. Kent Konut bu doğrultuda 2006 yılından bu yana 9196 daire, 71 işyerini hak sahiplerine teslim etmiş olup, 924 daire 3 işyeri ve 1 kreşin ise inşaat çalışmalarını devam ettirmektedir.

Dergimiz İNŞAART okurları için bir mesajınız var mı?

Kocaeli ile ilgili yaptıklarımızı ve planlarımızı özetlemeye çalıştım. İnanın 12 yılda yaptıklarımı anlatmaya kalksaydım, tüm dergiyi bana ayırmanız gerekebilirdi. İşin latifesi bu tabi ki. Bu keyifli röportaj için teşekkür ediyorum. Yayın hayatınızda başarılarınız daim olsun inşallah.

Bize ayırdığınız vakit ve güzel temennileriniz için çok teşekkür ediyoruz Sayın Başkan.

 

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir